Sytuacje szczególne w trakcie stosowania antykoncepcji

Wydrukowano z portalu
21 plus 7

Preparaty hormonalne stosowane w celu działania antykoncepcyjnego nie pozostają bez wpływu na nasz organizm. Jednocześnie to, co dzieje się z organizmem, wpływa również na działanie antykoncepcji. Niektóre sytuacje mogą więc osłabiać jej działanie. Kiedy należy pamiętać o dodatkowej ochronie przed zajściem w ciążę?

 

Antykoncepcja i wymioty

Wysoka skuteczność antykoncepcyjna opiera się zawsze na prawidłowym i systematycznym stosowaniu leku i jego odpowiednim wchłanianiu. Czas wchłaniania się tabletki z przewodu pokarmowego to ok. 3-4 godziny. Jest to istotne z punktu widzenia pacjentki, u której w tym czasie wystąpiły wymioty lub silna biegunka. Sytuacja taka może spowodować, że wchłonięcie leku było niewystarczające. W razie takiego podejrzenia pacjentka powinna przyjąć dodatkową tabletkę (następną z opakowania).

 

Antykoncepcja stosowana razem z innymi lekami

Na skuteczność działania tabletek antykoncepcyjnych mogą negatywnie wpływać jednocześnie przyjmowane leki:

  • antybiotyki (np. tetracykliny, penicyliny);
  • leki przeciwdepresyjne;
  • preparaty ziołowe zawierające ziele dziurawca;
  • węgiel leczniczy;
  • niektóre herbatki ziołowe wspomagające odchudzanie;
  • leki nasilające perystaltykę jelit;
  • niektóre leki stosowane w terapii zakażeń grzybiczych;
  • leki przeciwbólowe.

Lista leków, które wchodząc w interakcję z antykoncepcją hormonalną zmniejszają bezpieczeństwo ochrony przed zajściem w ciążę, jest długa. Mimo to zdecydowana większość powszechnie stosowanych leków nie ma znaczenia w przypadku jednoczesnego stosowania z antykoncepcją. Zawsze warto poinformować lekarza o przyjmowanych przewlekle lekach – udzieli on porady co do ewentualnych negatywnych interakcji tych leków. Najczęściej dodatkowo zaleca się stosowanie metod barierowych, co ma zminimalizować ryzyko zajścia w niepożądaną ciążę.

 

Antykoncepcja a kosmetyki

Co jakiś czas na forach dotyczących antykoncepcji wraca jak bumerang pytanie o odżywki do włosów, kremy czy inne kosmetyki mogące mieć wpływ na skuteczność terapii hormonalnej. Obawy te wynikają zapewne z faktu, że skład niektórych kosmetyków zawiera zioła, które mogłyby wpłynąć na perystaltykę jelit. Trzeba jednak pamiętać, że wchłanianie się substancji zawartych w kosmetykach przez włosy i skórę głowy (jak w przypadku często wymienianej odżywki Jantar) czy przez skórę (w przypadku niektórych kremów) jest znikoma i z pewnością nie mają one żadnego negatywnego wpływu na działanie hormonalnej terapii doustnej.

 

Odklejenie plastra, wypadnięcie krążka dopochwowego, wypadnięcie wkładki wewnątrzmacicznej

W przypadku tabletki antykoncepcyjnej jej poprawne działanie zależy od systematycznego przyjmowania i ścisłej regularności jej stosowania. W przypadku innych metod antykoncepcyjnych skuteczność działania zależy od tego, jak sumiennie pacjentka wykonuje zalecenia producenta co do sposobu używania tych środków.

Przy używaniu plastrów antykoncepcyjnych pamiętać należy, aby przyklejać je na czystą, suchą, nieowłosioną i nieuszkodzoną zdrową skórę okolicy pośladków, brzucha, górnej zewnętrznej części ramienia lub górnej części tułowia w miejscu, w którym ciasna odzież nie będzie ocierała plastra. Zdarza się sytuacja, gdy plaster się odklei – najczęściej są to jednak brzegi plastra i nie wpływa to w żaden sposób na zmniejszenie skuteczności antykoncepcyjnej preparatu.

Na obszarach skóry, na których nakleja się system transdermalny, nie należy nakładać kremów, olejków ani pudrów, aby zapobiec ich oddziaływaniu na właściwości klejące plastra.

W razie uszkodzenia plastra lub jego odklejenia należy zasięgnąć opinii ginekologa i postępować według instrukcji zawartej w opakowaniu leku – najczęściej odklejony plaster zastępuje się nowym.

W razie wypadnięcia krążka dopochwowego, do czego dochodzi rzadko (najczęściej w czasie współżycia), nie ma obaw o skuteczność antykoncepcyjną tego preparatu. Należy ponownie założyć ten sam krążek głęboko do pochwy.

Jeśli pacjentka korzysta z systemu wewnątrzmacicznego (wkładka) powinna pozostawać pod systematyczną kontrolą ginekologiczną. Nierzadko zdarza się, że wkładka przesuwa się, wciągnięte zostają nitki wkładki do macicy, wkładka wypada z macicy. Regularnie powtarzane USG narządu rodnego pozwoli ocenić, czy wkładka znajduje się w odpowiednim położeniu. Zmiana umiejscowienia wkładki bądź jej całkowite wypadnięcie z jamy macicy zwiększa ryzyko zajścia w ciążę. Niestety wkładka, która wypadła z macicy, nie może być założona z powrotem – należy skorzystać z nowej.

 

Antykoncepcja, alkohol i papierosy

Najpopularniejsze używki, jakimi są alkohol i papierosy, nie wpływają bezpośrednio na skuteczność działania doustnego środka antykoncepcyjnego. Pamiętać należy jednak o tym, że alkohol w dużych ilościach spowodować może wymioty, co utrudnia wchłanianie jednocześnie przyjętej tabletki antykoncepcyjnej. Dodatkowo przewlekłe nadużywanie alkoholu powodować może zaburzenia pracy wątroby, która jest również odpowiedzialna za wchłanianie i rozkładanie przyjętych środków antykoncepcyjnych. Naraża to pacjentkę na dalsze pogarszanie pracy wątroby.

Papierosy z kolei znacznie podnoszą ryzyko chorób zakrzepowo-zatorowych, uaktywniając czynniki krzepnięcia. Choć ryzyko to populacyjnie nie jest duże, jednoczesne stosowanie dwuskładnikowych tabletek dodatkowo podnosi ryzyko wystąpienia tego typu zaburzeń. Każdej pacjentce stosującej doustną antykoncepcję hormonalną poleca się bezwzględne rzucenie palenia.

W każdej sytuacji i w czasie korzystania z każdego preparatu antykoncepcyjnego możemy popełnić błąd. Szybko wychwycona pomyłka i odpowiednie działanie po konsultacji ze specjalistą ginekologiem pozwolą uniknąć spadku skuteczności antykoncepcyjnej stosowanego preparatu. Tylko właściwe działanie zapobiegnie przykrym niespodziankom. Warto poznać stosowany lek i zawczasu przygotować się na ewentualne sytuacje szczególne. O ile większy komfort towarzyszy świadomemu korzystaniu z dobrodziejstw antykoncepcji, wiedzą tylko te pacjentki, którym zdarzyło się „zapomnieć”.

Skomentuj artykuł

Suplementy diety Szczepionka przeciw HPV